Overprikkeling en dementie

De afgelopen twintig jaar heb ik ontzettend veel mensen onderzocht en behandeld als logopedist. Binnen de diverse werkvelden (verpleeghuizen, verzorgingshuizen en eigen praktijk) waarin ik heb gewerkt, kwam ik geregeld in aanraking met mensen dementie.

Semantische dementie

Ik kan mij 1 vrouw nog heel goed herinneren. Bij haar was semantische dementie vastgesteld. Dit is een zeldzame vorm van dementie, waarbij
vooral het taalgebied in de hersenen aangetast is. Iemand met semantische dementie vergeet langzamerhand de betekenissen van woorden en dingen. Het communiceren wordt daardoor steeds lastiger. Haar familie had deze haar aangemeld bij de logopedie, omdat ze merkten dat hun moeder moeite kreeg met communiceren. Er ontstonden veel misverstanden en mevrouw raakte hierdoor gefrustreerd en geïrriteerd. Zelf gaf ze aan dat logopedie helemaal niet nodig was want praten kon ze als de beste.

Overprikkeling bij taalbegripsproblemen

Nu is het zo dat semantische dementie begint met taalbegripsproblemen. Iemand raakt het woordbegrip kwijt, maar blijft wel vloeiend spreken. Dat wil zeggen dat degene de betekenis van woorden niet meer (goed) begrijpt en daardoor gesprekken niet goed meer kan volgen. De wereld om je heen verandert en je begrijpt niet meer (goed) waar mensen het over hebben. Hoe beangstigend zal dit wel niet zijn. Dit levert ontzettend veel stress op, waardoor iemand kortaf gaat reageren, boos of zelfs agressief wordt of juist heel apathisch. Het gedrag is uiting van overprikkeling. Degene heeft geen grip meer op je leven, begrijpt de wereld om hem heen niet en krijgt last van stress. Om dit te compenseren zie je dat mensen dwangmatig gedrag gaan vertonen. Zolang je maar alles uitvoert via een vast patroon heeft iemand het gevoel nog enigszins grip te hebben op zijn of haar leven.

Overprikkeling voorkomen

De omgeving speelt een ontzettend belangrijke rol in het veranderen van het probleemgedrag / de overprikkeling, aangezien de persoon met dementie dit vaak niet meer zelf kan. Het is belangrijk om te onderzoeken waar de overprikkeling vandaan komt. Worden er te veel prikkels aangeboden? Hoe ziet de dagplanning eruit? Wat begrijpt degene met dementie niet meer en vooral wat nog wel? Als dat allemaal helder in kaart is gebracht, weet je precies wat iemand nodig heeft om minder snel overprikkeld te raken.

Herkent u wat hierboven beschreven staat bij u zelf of iemand die u kent? Heeft u hulp nodig om het probleemgedrag aan te pakken? Wilt u weten wat u kunt doen om de overprikkeling tegen te gaan? Neem dan contact met ons op.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *